Projekt „Strategii Rozwoju Szkolnictwa Wyższego w Polsce do 2035 r.”, zaprezentowany w październiku przez resort nauki, zakłada m.in. podnoszenie jakości kształcenia i tworzenie uczelni przyjaznych studentom i pracownikom. Podczas czwartkowego posiedzenia sejmowej podkomisji stałej do spraw szkolnictwa wyższego i nauki wiceszefowa resortu nauki prof. Maria Mrówczyńska poinformowała, że ministerialny Zespół ds. opracowania projektu strategii rozwoju szkolnictwa wyższego określił konkretne cele, jakie mają być zawarte w dokumencie. – Takim celem (…) było zapewnienie wysokiej jakości kształcenia i rozwoju kompetencji przyszłości oraz utrzymanie spójności systemu przy zróżnicowanych misjach uczelni – powiedziała prof. Mrówczyńska.

Tłumaczyła, że strategia odpowiada przede wszystkim na zmiany w populacji studentów i sposobach ich kształcenia. Z danych MNiSW wynika, że obecnie prawie połowa studentów ma ponad 25 lat, a studia coraz częściej służą przekwalifikowaniu i rozwojowi kompetencji przez całe życie. Wśród wyzwań wymieniła też wysoki drop out (zjawisko rezygnacji ze studiów w trakcie pierwszego roku) i starzenie się kadr akademickich.

Prof. Mrówczyńska zapowiedziała, że choć dokument jest dopiero na etapie przygotowania, już zaplanowano jego modyfikacje – m.in. ze względu na to, że strategia miała obejmować lata 2025-2035. Weryfikacja pierwszych efektów realizacji strategii ma następować co dwa lata.

W dyskusji na temat strategii posłowie i goście podnosili m.in. potrzebę zapisania w dokumencie procentu PKB przeznaczanego na naukę i szkolnictwo wyższe, do którego państwo powinno dążyć (środowisko apeluje, by było to 3 proc. PKB, obecnie to ok. 1 proc.) i uwzględnienia potrzeb osób ze specjalnymi potrzebami, np. studentów i pracowników z niepełnosprawnościami lub problemami psychicznymi. – W strategii zostały dostrzeżone problemy osób ze specjalnymi potrzebami. Natomiast na tę chwilę nie uszczegółowię procentu PKB, do którego będziemy dążyć, (…) bo jeszcze konsultacje trwają – odpowiadała przedstawicielka MNiSW.

Obecny na posiedzeniu komisji przewodniczący Polskiej Komisji Akredytacyjnej (PKA) dr hab. Janusz Uriasz podkreślił, jak ważne jest położenie w projekcie strategii nacisku na jakość kształcenia. – Identyfikujemy jako PKA bardzo wiele ryzyk, które powodują, że jakość kształcenia spada powoli. (…) System ewoluuje, stąd też jest potrzeba jego zmian, doskonalenia i stąd ta strategia jest niezbędna. Dlatego chciałbym zaapelować, aby wdrożyć ją bez zwłoki – zaznaczył.

Prof. Marek Figlerowicz, członek korespondent Polskiej Akademii Nauk, upominał się by uwzględnić akademię w zapisach strategii. – Jeżeli tam nie wystąpi, to wówczas wszystkie programy, które są dedykowane szkolnictwu wyższemu, omijają akademię i (…) nie możemy ich wykorzystać, żeby zmienić coś u nas w szkołach doktorskich – argumentował.

Wiceszefowa resortu zapewniała, że strategia dotyczy wszystkich jednostek szkolnictwa wyższego, a zatem również szkół doktorskich PAN.

Ministerstwo chce, by ostateczna wersja strategii powstała we współpracy z całym środowiskiem akademickim. Już odbyły się cztery takie spotkania – na Uniwersytecie Śląskim, w Szkole Głównej Handlowej, Politechnice Poznańskiej i Politechnice Gdańskiej. Choć MNiSW nie planowało kolejnych, zainteresowanie nimi było tak duże, że odbędą się następne konsultacje. W najbliższych tygodniach resort zorganizuje spotkania z uczelniami niepublicznymi (na Uniwersytecie Civitas), z uczelniami przyrodniczymi (na Uniwersytecie Przyrodniczym we Wrocławiu), z Samorządem Studentów RP i z uczelniami artystycznymi (na Uniwersytecie Muzycznym w Warszawie).

Wiceszefowa resortu zastrzegła, że choć wiele środowisk proponuje uzupełnienie strategii o nowe punkty, resort „nie będzie skłonny” do dodawania kolejnych elementów do dokumentu. – Zresztą to jest trudna dyskusja, ponieważ tu państwo proponujecie jej poszerzenie, natomiast w wielu miejscach jest mowa, że ona jest już szczegółowa – podsumowała wiceministra Maria Mrówczyńska. (PAP)

Nauka w Polsce

abu/ zan/