Stacja Arctowskiego pełni nieformalną funkcję polskiej „ambasady” w Antarktyce. Jest zlokalizowana nad Zatoką Admiralicji na Wyspie Króla Jerzego w archipelagu Szetlandów Południowych – wyspie zaliczanej już do klimatycznej strefy morskiej Antarktyki. Obiektem zarządza Instytut Biochemii i Biofizyki PAN (IBB PAN).

Prace nad kompleksową przebudową Polskiej Stacji Antarktycznej trwają od kilku lat. Teraz weszły w decydujący moment. W listopadzie ub.r. na miejsce dotarły elementy potrzebne do budowy nowej siedziby – na ląd przyjęto wówczas 1160 ton ładunku.

- Na gotowej wcześniej konstrukcji stalowej montowana jest konstrukcja drewniana nośna, a wszystko obkładane jest panelami elewacyjnymi. Bryła jest składana z prefabrykatów, przygotowanych wcześniej w Polsce, gdzie odbył się też montaż próbny newralgicznych części – powiedział PAP koordynator przebudowy stacji dr Dariusz Puczko z IBB PAN.

Jak dodał, początkowo prace montażowe szły szybciej niż zakładał harmonogram, ale później z powodu pogorszenia pogody (mrozu, śniegu i wiatru) tempo nieco zwolniło. – Na dziś można powiedzieć, że jesteśmy w harmonogramie, ale nadal wszystko zależy od pogody – ocenił.

Na teraz najważniejsze dla wykonawców jest zamknięcie i uszczelnienie budynku przed nadejściem zimy na półkuli południowej (czyli do końca kwietnia). Później będzie czas na prace wykończeniowe w środku obiektu. Według wcześniejszych zapowiedzi zmodernizowana infrastruktura ma być w pełni uruchomiona w lutym 2027 r. – na 50. urodziny Stacji.

Oprócz montażu budynku głównego dużym przedsięwzięciem jest też prowadzona równolegle modernizacja systemu energetycznego całej stacji – ta również trwa od kilku lat, teraz jest na ukończeniu. Jak podał Dariusz Puczko, chodzi m.in. o wymianę całej rozdzielni, wymianę kabli, montaż paneli fotowoltaicznych czy montaż i uruchomienie banku energii.

Puczko podkreślił, że cała modernizacja odbywa się na „organizmie żywym”, ponieważ Stacja nie została zamknięta i cały czas przebywają w niej badacze i uczestnicy wypraw.

Jak podał koordynator, w samej rozbudowie uczestniczy około 50 osób, a łącznie w Stacji przybywa obecnie ponad 80 osób.

Polska Stacja Antarktyczna im. Henryka Arctowskiego to całoroczna jednostka naukowo-badawcza. Kompleks obejmuje 12 budynków i jest miejscem badań z zakresu m.in. mikrobiologii, ekologii, oceanografii, geologii czy klimatologii oraz prowadzonych monitoringów środowiskowych.

Prawie pół wieku funkcjonowania stacji w skrajnie niekorzystnych warunkach klimatycznych doprowadziło jednak do zużycia budynków. Stąd też potrzeba budowy nowego budynku głównego – wraz z modernizacją infrastruktury: przebudową całego systemu paliwowego, systemu instalacji energetycznej czy systemu wodno-kanalizacyjnego, a także z rewitalizacją hali garażowych i tzw. agregatorni oraz dobudową dwóch dodatkowych hal magazynowych, magazynu gazów technicznych i oczyszczalni ścieków.

Budżet całości wynosi ponad 170 mln zł.

Z okazji urodzin Stacji Arctowskiego Instytut Biochemii i Biofizyki PAN w Warszawie zaprasza 26 lutego na tradycyjne spotkanie do swojej siedziby. W programie m.in. prezentacje naukowców na temat badań polarnych oraz łączenie z uczestnikami aktualnej – 50. Polskiej Wyprawy Antarktycznej. Szczegóły na stronie instytutu.

Patron stacji – Henryk Arctowski (żył w latach 1871-1958) – to wybitny polski geofizyk i geograf, który był jednym z pierwszych Polaków, którzy dotarli do Antarktyki pod koniec XIX wieku.(PAP)

Nauka w Polsce

akp/ bar/