Wraz z ocieplającym się klimatem susze rolnicze w Europie i części Ameryki Północnej będą coraz częstsze i dotkliwsze, nawet w regionach, gdzie roczne sumy opadów rosną. Problemem jest wysychanie gleby wiosną - ocieplenie klimatu zwiększa parowanie na tyle, że nawet większe opady nie zapobiegają utracie wilgoci.
Artykuł na ten temat ukazał się w najnowszym wydaniu czasopisma „Nature Geoscience”.
Naukowcy z University of Reading (Wielka Brytania) przeanalizowali dane klimatyczne i symulacje komputerowe, skupiając się na wiośnie jako okresie, w którym uprawy najbardziej potrzebują wody. Wykazali, że z powodu postępujących zmian klimatu temperatury w tym czasie rosną, nasilając parowanie wody z gleby i roślin. - W efekcie pola wysychają nawet wtedy, gdy pada więcej deszczu - wyjaśniła prof. Emily Black, główna autorka badania.
Najbardziej narażone na suszę rolniczą są zachodnia i środkowa Europa, ale także zachodnie rejony Ameryki Północnej, północna część Ameryki Południowej i południowa Afryka. Jednocześnie właśnie te tereny odpowiadają za znaczną część światowej produkcji żywności.
Autorzy publikacji zwrócili uwagę, że dotychczasowe analizy koncentrowały się na rocznych sumach opadów lub średniej wilgotności gleby w skali roku. Takie podejście maskowało sezonowe zmiany, które dla rolnictwa mają kluczowe znaczenie. Dopiero ich badanie pokazało, że nawet pozornie większa wilgotność w ujęciu rocznym może oznaczać poważne problemy dla upraw.
Przypomnieli też, że wiele dotkliwych susz w Europie, m.in. w latach 2003, 2010 i 2018, zaczynało się od suchej wiosny lub wczesnego lata. Wraz z dalszym ocieplaniem się klimatu takie scenariusze mają się powtarzać coraz częściej.
Skalę problemu mogłoby zmniejszyć ograniczenie emisji gazów cieplarnianych. Jednak - zdaniem badaczy - nawet przy łagodniejszych i najbardziej optymistycznych scenariuszach klimatycznych częstotliwość susz rolniczych w najbardziej narażonych regionach będzie wyższa niż obecnie.
- Rolnictwo musi się dostosować. Potrzebne są odmiany roślin odpornych na niedobór wody oraz skuteczniejsze zarządzanie zasobami wodnymi - podsumowała prof. Black.
Katarzyna Czechowicz (PAP)
kap/ bar/
Fundacja PAP zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: naukawpolsce.pl, a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - naukawpolsce.pl. Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów wideo.