Nagrody w konkursie PKN ORLEN przyznano w siedmiu kategoriach: design, ochrona środowiska, sport, nauka, medycyna, kultura i sztuka, innowacje w biznesie.

Dodatkowo nagrodę specjalną wręczono prof. Adamowi Maciejewskiemu z Centrum Onkologii w Gliwicach i jego zespołowi. Nagrodzeni dokonali w maju tego roku pionierskiej operacji przeszczepu twarzy. Była to pierwsza tego typu operacja w Polsce i pierwszy na świecie przeszczep ze wskazań życiowych – przeprowadzony z powodu zagrożenia życia.

Zwycięzca w kategorii nauka prof. Janusz Bujnicki jest kierownikiem Laboratorium Bioinformatyki i Inżynierii Białka w Międzynarodowym Instytucie Biologii Molekularnej i Komórkowej w Warszawie oraz kierownikiem grupy badawczej w Pracowni Bioinformatyki na Wydziale Biologii Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu. To jeden z pionierów bioinformatyki w Polsce.

Teoretyczne i praktyczne badania prof. Bujnickiego dotyczą białek, kwasów nukleinowych (DNA i RNA) i ich wzajemnych oddziaływań. Laureat opracował między innymi nowe podejście do tworzenia modeli struktur przestrzennych białek, nazwane „metodą Frankensteina”. Jego badania teoretyczne z zastosowaniem programów komputerowych stworzonych pod jego kierunkiem, w połączeniu z doświadczeniami laboratoryjnymi, wniosły istotny wkład w odkrycie i poznanie struktury oraz funkcji wielu białek zaangażowanych w komórkowy metabolizm DNA i RNA. Praktycznym efektem prac prof. Bujnickiego było m.in. zaprojektowanie i skonstruowanie w jego laboratorium enzymów o nowych właściwościach, np. takich, które służą do precyzyjnej „obróbki” cząsteczek RNA i mogą znaleźć zastosowanie w nanotechnologii i medycynie.

Kolejnym z nagrodzonych naukowców jest dr hab. Wojciech Fendler, który zwyciężył w kategorii zdrowie. Ten lekarz i naukowiec związany jest z Kliniką Pediatrii, Onkologii, Hematologii i Diabetologii Uniwersytetu Medycznego w Łodzi. Efektem działalności Wojciecha Fendlera jest zwiększenie skuteczności terapii dzieci z cukrzycą uwarunkowaną genetycznie oraz możliwość oszacowania ryzyka choroby u potomstwa. Dr Fendler współtworzy największy w Europie kontynentalnej rejestr cukrzycy monogenowej. Rejestr umożliwia identyfikację osób mogących skorzystać z terapii farmakogenetycznych, czyli takich, których leczenie jest ukierunkowane na konkretny, szwankujący mechanizm biologiczny. Dalsze dociekania naukowe Wojciecha Fendlera będą ukierunkowane na biologiczne znaczenie mikroRNA w patogenezie cukrzycy monogenowej.

Wśród nagrodzonych w konkursie \"Polacy z werwą\" znalazła się też Anna Dębicka, która zwyciężyła w kategorii ochrona środowiska. Nagrodzona zainicjowała i kierowała projektem „Wsparcie restytucji i ochrona ssaków bałtyckich w Polsce” zrealizowanym wspólnie przez Fundację WWF Polska oraz Uniwersytet Gdański. Jest pomysłodawczynią i współtwórczynią społecznego wolontariatu na rzecz patrolowania polskiego brzegu morza w celu pomocy fokom i morświnom oraz ochrony ich siedlisk. Obecnie czynnie angażuje się w konsultacje planów morskich obszarów Natura 2000, mając nadzieję, że plany te pozwolą ochronić przyrodę Morza Bałtyckiego.

Poza tym w konkursie w kategorii design zwyciężył Jan Strumiłło, w innowacjach w biznesie – Rafał Brzoska, w dziedzinie kultura i sztuka – Katarzyna Krakowiak, a w sporcie - Jerzy Janowicz.

PAP - Nauka w Polsce

lt/ ula/