Galaktyka Messier 82 (M82) to galaktyka spiralna ustawiona do nas bokiem. Znajduje się 12 milionów lat świetlnych od Ziemi.

W M82 zachodzą intensywne procesy powstawania gwiazd. Naukowcy sądzą, że to efekt zderzenia się galaktyk, a więc w skalach życia takich obiektów obecna faza jest tymczasowa. Tempo powstawania nowych gwiazd jest w M82 wyjątkowe w odniesieniu do masy galaktyki, jak i do jej położenia w lokalnych Wszechświecie. Na przykład procesy gwiazdotwórcze są 10 razy szybsze niż w Drodze Mlecznej.

Międzynarodowy zespół astronomów ukończył niedawno przegląd wykonywany przy pomocy Kosmicznego Teleskopu Jamesa Webba (JWST). Projekt obejmował 65 godzin obserwacji instrumentem NIRCam w bliskiej podczerwieni. Udało się zobaczyć rozciągniętą strukturę dysku i miliony pojedynczych gwiazd. Pomoże to w polepszeniu modeli ewolucji tej galaktyki i ogólnie procesów zachodzących w galaktykach gwiazdotwórczych.

- M82 to bałagan, ale piękny bałagan. Nie do końca rozumiemy, co się tam dzieje – wskazał Adam Smercina, stypendysta NASA Hubble w Space Telescope Science w Baltimore oraz Tufts University w Massachusetts, który kierował badaniami. Astronom podkreślił, że galaktyka jest idealnym laboratorium do badania ważnych procesów fizycznych, w tym sposobów powstawania gwiazd.

Galaktyka Cygaro była już wcześniej obserwowana przez inne obserwatoria, w tym przez Teleskop Hubble’a czy Teleskop Spitzera, jednak duża ilość pyłu w tym obiekcie utrudnia obserwacje w wysokich rozdzielczościach.

Widok, który dostarczył Teleskop Webba, to migawka sceny rozgrywającej się od kilkuset milionów lat. Zdjęcia są tak dokładne, że można rozróżnić aż 16,5 mln indywidualnych gwiazd. W galaktyce jest dużo więcej gwiazd, jednak są zbyt słabe do dostrzeżenia nawet takim teleskopem.

Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba został wystrzelony pod koniec 2021 roku. Projekt prowadzony jest przez amerykańską agencję NASA we współpracy z europejską agencją ESA i kanadyjską CSA.(PAP)

cza/ bar/