europejskie obserwatorium południowe

Ekstremalnie Wielki Teleskop (ELT) jest już w połowie gotowy

Europejskie Obserwatorium Południowe (ESO) ogłosiło, że projekt budowy gigantycznego teleskopu o średnicy blisko 40 metrów jest na półmetku. Ekstremalnie Wielki Teleskop (ELT) ma zacząć obserwacje kosmosu za kilka lat.

  • Protogromada wokół galaktyki Spiderweb (MRC 1138-262), widziana w okresie, gdy Wszechświat miał 3 miliardy lat. Większość masy protogromady nie znajduje się w galaktykach widocznych w centrum zdjęcia, ale w gazie nazywanym ośrodkiem wewnątrzgromadowym (ang. intracluster medium, ICM). Gorący gaz w ICM został tutaj pokazany jako niebieskie plamy. Źródło: ESO/Di Mascolo et al.; HST: H. Ford.
    Świat

    Astronomowie obserwują narodziny bardzo odległej gromady galaktyk z wczesnego Wszechświata

    Przy pomocy sieci radioteleskopów ALMA naukowcom udało się odkryć rezerwuar gorącego gazu w nadal powstającej gromadzie galaktyk wokół Galaktyki Sieci Pajęczej (Spiderweb). To najodleglejsza detekcja tak gorącego gazu – informuje Europejskie Obserwatorium Południowe (ESO).

  • Artystyczna wizja czarnej dziury pochłaniającej gwiazdę. Źródło: ESO/M.Kornmesser.
    Świat

    Astronomowie wykryli najdalszą czarną dziurę pochłaniającą gwiazdę

    Dzięki obserwacjom przy pomocy teleskopu VLT i innych instrumentów naukowcom udało się dokładnie przeanalizować zjawisko rozerwania i pochłonięcia gwiazdy przez czarną dziurę, poinformowało Europejskie Obserwatorium Południowe (ESO).

  • Świat

    Astronomowie uzyskali obraz zderzających się wiatrów gwiazdowych

    Astronomowie spojrzeli bezpośrednio na obszar, w którym zderzają się wiatry gwiazdowe. Było to możliwe dzięki obrazowi układu masywnych gwiazd Eta Carinae, uzyskanemu za pomocą interferometru VLTI przez Europejskie Obserwatorium Południowe (ESO).

  • Obraz dysku protoplanetarnego wokół młodej gwiazdy HL Tauri uzyskany dzięki sieci radioteleskopów ALMA. Źródło: ALMA (ESO/NAOJ/NRAO).

    Sieć radioteleskopów ALMA zarejestrowała początki powstawania planet

    Naukowcy korzystający z sieci radioteleskopów ALMA zaprezentowali coś, czego do tej pory nigdy nie oglądaliśmy aż tak szczegółowo: dokładną strukturę dysku wokół bardzo młodej gwiazdy, w którym tworzą się planety. Tak mogły wyglądać pierwsze początku Układu Słonecznego.

  • Zdjęcie wykonane za pomocą 2,2-metrowego teleskopu MPG/ESO w Obserwatorium ESO La Silla w Chile pokazuje jasną gromadę otwartą gwiazd NGC 2547. Źródło: ESO.

    Młode, gorące i niebieskie

    Europejskie Obserwatorium Południowe (ESO) zaprezentowało zdjęcie młodej gromady gwiazd, które powstały w sporej grupie, mniej więcej w jednym czasie. Gwiazdy te świecą w kolorze niebieskim, który w populacji gwiazd oznacza młodość.

  • Fot. Fotolia

    Europejskie Obserwatorium Południowe ma 50 lat

    Pół wieku istnienia obchodziło w piątek Europejskie Obserwatorium Południowe (ESO), główna europejska organizacja do badań kosmosu z powierzchni Ziemi. ESO posiada wielkie teleskopy na terenie Chile.

Najpopularniejsze

  • 10.09.2026. Niski stan wody w Wiśle w Warszawie. PAP/Leszek Szymański

    Badacze: w Warszawie stan wody w Wiśle spada, bo dno rzeki ulega erozji

  • Minister nauki: nie chcemy wprowadzać obostrzeń na uczelniach, ale musimy zadbać o bezpieczeństwo

  • Prof. Lichocka: Na liście Polaków nominowanych do Nobla z chemii brakuje Jana Czochralskiego

  • "Pająkopodobny" koniec ogona żmii rogatej - ze strukturami niepodobnymi do niczego

  • Pierwsze w Polsce operacje jaskry nową bezinwazyjną metodą - w warszawskim szpitalu 

  • Fot. Adobe Stock

    Uciskanie kości pomaga regenerować mózg

  • Małpie wszczepiono wyhodowaną w laboratorium tkankę przysadki

  • Holandia/ Archeolodzy odkryli ślady z czasów prehistorycznych pod kompleksem parlamentarnym w Hadze

  • Odkryto komórki, które wspierają regenerację serca

  • Mózg ma centrum sterowania, które pomaga organizmowi reagować na zimno

Warszawa, 09.10.2026. Na zdjęciu z 7 bm. menedżer misji kosmicznych NASA Artur B. Chmielewski i dziennikarka Agnieszka Kliks-Pudlik w siedzibie Polskiej Agencji Prasowej w Warszawie. Artur B. Chmielewski był gościem Studia PAP. (ad) PAP/Leszek Szymański

A. Chmielewski z NASA: polecimy na Księżyc nie na dzień-dwa, ale żeby zostać na dłużej

Oczy inżynierów kosmicznych znów są skierowane w stronę Księżyca. Menedżer misji kosmicznych Artur Chmielewski z NASA podkreślił w Studiu PAP, że kolejnym krokiem nie jest podróż na dzień lub dwa, ale pozostanie tam na dłużej. A z tym związane są liczne wyzwania, np. przygotowanie robotów do budowy bazy.

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera