Naukowcy z University of Lancashire (Wielka Brytania) doszli do takich wniosków po przeanalizowaniu 73 badań, które łącznie objęły niemal 5 tys. osób dorosłych cierpiących na depresję. W badaniach tych porównywano skuteczność ćwiczeń w łagodzeniu objawów depresji z psychoterapią, lekami antydepresyjnymi, z placebo albo z brakiem jakiejkolwiek interwencji.

Okazało się, że ćwiczenia fizyczne mogą w umiarkowany sposób łagodzić objawy depresji w porównaniu z brakiem leczenia lub placebo. Aktywność fizyczna miała podobny wpływ na objawy depresji, co psychoterapia. Dowody na potwierdzenie tej zależności uzyskano w 10 badaniach, ale ich wiarygodność została oceniana jako umiarkowana. Porównanie ćwiczeń fizycznych z lekami przeciwdepresyjnymi przyniosło podobne wyniki, jednak liczba dowodów była ograniczona, a ich wiarygodność oceniono jako niską.

Zdaniem autorów pracy długoterminowy wpływ ćwiczeń na objawy depresji nie jest jasny, ponieważ niewiele badań śledziło stan zdrowia uczestników po zakończeniu interwencji terapeutycznej. Skutki uboczne występowały rzadko i w przypadku ćwiczeń fizycznych obejmowały sporadyczne urazy układu mięśniowo-szkieletowego, a w przypadku leków przeciwdepresyjnych typowo: zmęczenie, problemy żołądkowo-jelitowe, spadek libido.

- Nasze odkrycia sugerują, że ćwiczenia fizyczne mogą być bezpieczną i dostępną opcją, która pomaga radzić sobie z objawami depresji – skomentował główny autor przeglądu badań prof. Andrew Clegg. Zaznaczył, że ćwiczenia fizyczne sprawdzą się u niektórych osób, ale nie u wszystkich i dlatego kluczowe jest znalezienie metod terapii, które pacjenci są chętni stosować regularnie.

Z analizy badań wynika, że korzystniejsza może być aktywność fizyczna o natężeniu lekkim do umiarkowanego w porównaniu z intensywnymi ćwiczeniami. Ukończenie od 13 do 36 sesji ćwiczeń wiązało się z większą poprawą objawów depresji.

Żaden pojedynczy typ ćwiczeń nie okazał się być wyraźnie skuteczniejszy, chociaż mieszane programy ćwiczeń i trening siłowy okazały się dawać lepsze wyniki niż wyłącznie ćwiczenia aerobowe. Niektóre rodzaje aktywności, takie jak joga, qigong (zestaw starożytnych chińskich ćwiczeń) oraz rozciąganie, nie zostały uwzględnione w analizie i powinny być objęte badaniami w przyszłości, ocenili autorzy pracy.

W najnowszej wersji przeglądu uwzględniono 35 nowych badań w porównaniu z wersjami starszymi. Mimo to ogólne wnioski w dużej mierze nie zmieniły się. Zdaniem autorów analizy wynika to z faktu, że większość stanowiły małe badania, z udziałem mniej niż 100 uczestników, co utrudnia wyciągnięcie jednoznacznych wniosków.

- Chociaż w tej aktualizacji dodaliśmy więcej badań, wyniki są podobne. Ćwiczenia fizyczne mogą pomóc osobom z depresją, ale jeśli chcemy dowiedzieć się, które rodzaje ćwiczeń działają najlepiej, u kogo i czy korzyści utrzymują się w czasie, nadal potrzebujemy większych badań o wysokiej jakości – skomentował prof. Clegg.

W jego ocenie jedno duże, dobrze przeprowadzone badanie jest znacznie lepsze niż wiele małych badań niskiej jakości z ograniczoną liczbą uczestników w każdym z nich. Jest to o tyle ważne, że ćwiczenia są atrakcyjną opcją łagodzenia objawów depresji - są niedrogie, powszechnie dostępne i niosą ze sobą dodatkowe korzyści zdrowotne. (PAP)

jjj/ bar/