Jak wykazali naukowcy z University of Pittsburgh School of Medicine (USA), pobudzając odpowiedni typ komórek odpornościowych w tkance tłuszczowej, można poprawić wrażliwość na insulinę u myszy. To wskazuje na potencjalną nową ścieżkę leczenia cukrzycy typu 2, która mogłaby uzupełniać analogi GLP-1, takie jak semaglutyd (Ozempic). To o tyle istotne, że leki GLP-1 z czasem tracą skuteczność.

- Jedna trzecia naszej populacji cierpi na otyłość lub nadwagę – w ciągu najbliższej dekady otyłość będzie przyczyną wzrostu zachorowań na wiele chorób przewlekłych, w tym cukrzycę – powiedział dr Partha Dutta z University of Pittsburgh. - Nasze odkrycie może być kluczem do odwrócenia insulinooporności i wyleczenia cukrzycy typu 2.

Od dawna wiadomo, że stan zapalny wywołany sygnałami immunologicznymi emitowanymi przez nadmiar tłuszczu otaczającego narządy jamy brzusznej wywołuje insulinooporność, która prowadzi do cukrzycy typu 2. Dutta i jego zespół starali się lepiej zrozumieć ten proces, prowadząc badania na myszach i tkankach ludzkich.

- Odkryliśmy, że w naszej tkance tłuszczowej znajduje się podzbiór komórek odpornościowych, które są naprawdę pomocne – powiedział Dutta. - Chociaż to komórki odpornościowe, nie mają one działania zapalnego – wręcz przeciwnie, hamują stan zapalny, który powoduje insulinooporność.

Ta grupa komórek układu odpornościowego nazywana jest makrofagami rezydentnymi – usuwają martwe komórki, zwalczają infekcje i utrzymuje tkanki w zdrowiu. SerpinaB2 (serpinB2) to białko, które pomaga makrofagom rezydentnym przetrwać. Kiedy gromadzi się zbyt dużo tłuszczu trzewnego – co ma miejsce u osób z nadwagą lub otyłością – stan zapalny narasta, a poziom SerpinB2 gwałtownie spada. Powoduje to obumieranie makrofagów rezydentnych, co prowadzi do wzrostu tkanki tłuszczowej i nasilenia stanu zapalnego. Ostatecznie organizm nie reaguje właściwie na insulinę, która kontroluje poziom cukru we krwi i u osoby tej rozwija się cukrzyca.

Kiedy otyłym myszom z insulinoopornością podawano suplementy antyoksydacyjne, poziom makrofagów rezydentnych wzrósł, a ich wrażliwość na insulinę uległa poprawie.

Zespół Dutty pracuje obecnie nad powtórzeniem tego zjawiska u ludzi, identyfikując małą cząsteczkę, która zwiększa poziom SerpinB2 i może być podawana jako lek w badaniach klinicznych. Powinno to chronić makrofagi rezydentne i powstrzymać niekontrolowaną akumulację tłuszczu i stan zapalny, które prowadzą do cukrzycy typu 2. Naukowcy oczekują również, że lek ten będzie pomocny w odwróceniu tego procesu u osób, które już chorują na cukrzycę typu 2, szczególnie w połączeniu z lekami GLP-1 do utrzymania masy ciała.

- Badania pokazują, że u osób, które przez długi czas przyjmowały leki GLP-1, rozwija się „oporność na GLP-1” i następuje okres plateau (czyli naturalny zastój w procesie odchudzania - przyp. PAP) – powiedział Dutta. - Naszym celem jest opracowanie leku, który zatrzyma i odwróci proces prowadzący do gromadzenia się złego tłuszczu i insulinooporności poprzez ochronę i wzmocnienie dobrych komórek odpornościowych, które utrzymują tkankę tłuszczową w zdrowiu.

Paweł Wernicki (PAP)

pmw/ agt/