Powołując się na dane Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), naukowcy z Chalmers Unviersity of Technology (Szwecja) zaznaczają, że liczna osób z cukrzycą na świecie od lat 90. podwoiła się i dzisiaj choruje 800 mln ludzi, z czego 90 proc. cierpi na cukrzycę typu 2.

Badania wskazały już na towarzyszące chorobie zmiany w jelitowej mikrobiocie.

Teraz naukowcy odkryli, że u osób, które zapadły na tę chorobę, już kilka lat wcześniej dało się zauważyć wyraźne zmiany w jelitowej mikrobiocie.

Sugeruje to, że osoby zagrożone chorobą można znaleźć na długo przed jej rozwojem i odpowiednio im pomóc.

– Nasze badanie pozwoliło wykazać zmiany w mikrobiocie jelitowej na kilka lat przed rozwojem choroby. Może to wskazywać, że skład mikrobiomu odgrywa rolę w rozwoju cukrzycy, a nie odwrotnie – podkreśla dr Gaël Toubon z Chalmers, autor badania opisanego w magazynie „Cell Reports Medicine” (https://www.cell.com/cell-reports-medicine/fulltext/S2666-3791(26)00252-1?_returnURL=https%3A%2F%2Flinkinghub.elsevier.com%2Fretrieve%2Fpii%2FS2666379126002521%3Fshowall%3Dtrue).

Eksperci obserwowali 4,6 tys. dorosłych mieszkańców Szwecji, z których niecałe 400 zachorowało na cukrzycę typu 2 w średnim czasie obserwacji wynoszącym 5 lat.

– Zaobserwowaliśmy w mikrobiomie dziewięć bakterii, które są związane z ryzykiem rozwoju choroby. Bardzo interesujące jest to, że na rolę poszczególnych bakterii – czy są one korzystne, czy szkodliwe – wydają się wpływać nawyki żywieniowe danej osoby – wyjaśnia dr Toubon.

Osoby, u których rozwinęła się cukrzyca m.in. miały duże ilości bakterii Akkermansia muciniphila. To zaskakująca obserwacja, ponieważ bakteria ta zwykle wiązana jest ze zdrowotnymi korzyściami.

Jak twierdzą naukowcy, kluczowe jest spożywanie odpowiednich ilości błonnika.

– W sprzyjających warunkach bakteria ta odżywia się błonnikiem, który dostarczamy z dietą. Kiedy jednak spożycie błonnika jest zbyt niskie, zaczyna rozkładać ochronną warstwę śluzu w jelitach. Może to prowadzić do kontaktu innych bakterii z wyściółką jelita, powodując stan zapalny i inne zaburzenia metaboliczne związane z insulinoopornością oraz cukrzycą typu 2 – tłumaczy badacz.

Z kolei w przypadku innej bakterii – Coprococcus catus – dodatkowe ryzyko rosło, gdy w jelicie było jej bardzo mało, ale znikało, gdy jej ilość była większa.

Naukowcy dodają, że do potwierdzenia ich odkryć będą potrzebne dalsze, szeroko zakrojone badania. Jeśli wnioski się potwierdzą, jelitowa mikrobiota może stać się celem spersonalizowanych strategii zapobiegających cukrzycy typu 2.

– Badania nad mikrobiotą jelitową poczyniły w ostatnich latach ogromne postępy, ale nowa wiedza jak dotąd miała niewielki wpływ na praktykę kliniczną. W przyszłości bakterie te mogłyby być wykorzystywane jako biomarkery do identyfikowania osób zagrożonych rozwojem cukrzycy typu 2. Czynniki ryzyka, takie jak otyłość, dziedziczność i poziom glukozy we krwi, można by uzupełnić o próbkę kału, aby lepiej przewidywać ryzyko rozwoju choroby i umożliwić wprowadzenie działań zapobiegawczych – podsumowuje dr Toubon.

Marek Matacz (PAP)

mat/ agt/